(PL)- Trợ lý Bộ trưởng Thương mại Mỹ kiêm Tổng Giám đốc Dịch vụ Ngoại thương Mỹ, ông Suresh Kumar, vừa có buổi thuyết trình về chính sách thương mại của Mỹ và quan hệ mậu dịch Việt-Mỹ chiều 16-9.
Trong một thập niên qua, mậu dịch giữa Việt Nam và Mỹ đã gia tăng với tốc độ đáng kể, từ 1,5 tỉ USD năm 2001 lên 18,6 tỉ USD năm 2010. Mỹ hiện là bạn hàng lớn thứ ba và là thị trường xuất khẩu hàng đầu của Việt Nam.
Ông Kumar cũng nhận xét rằng để vươn lên trong nền kinh tế toàn cầu, Việt Nam cần tôn trọng sáng kiến cá nhân, bảo vệ sở hữu trí tuệ, thực thi các quy luật của kinh tế thị trường. Ông nói: “Thay vì chỉ dựa vào chính phủ và khu vực kinh tế nhà nước để giải quyết mọi vấn đề, Việt Nam cần chú ý đến khu vực tư nhân và các đối tác nước ngoài… Để tiếp tục cải cách kinh tế, cũng cần chú ý tránh bảo hộ mậu dịch, duy trì sự cởi mở với đổi mới, sáng kiến và cạnh tranh quốc tế”.
ông Suresh Kumar cho biết trong khuôn khổ sáng kiến tăng trưởng xuất khẩu của Tổng thống Obama, Mỹ có dự định đẩy mạnh xuất khẩu sang Việt Nam.
Bộ Tài chính đang soạn thảo Nghị định về đầu tư vốn nhà nước vào doanh nghiệp và quản lý tài chính đối với doanh nghiệp do Nhà nước làm chủ sở hữu theo hướng siết chặt việc doanh nghiệp nhà nước đầu tư trái ngành nghề và đầu tư vào các lĩnh vực “nhạy cảm” như chứng khoán, ngân hàng, bảo hiểm...
Nguồn: giaoduc.edu.vn
10% vốn chủ sở hữu cho lĩnh vực nhạy cảm
Theo bản dự thảo Nghị định, doanh nghiệp chỉ được đầu tư, góp vốn vào ngân hàng, công ty bảo hiểm, công ty chứng khoán mỗi lĩnh vực một doanh nghiệp. Mức vốn đầu tư vào từng lĩnh vực không vượt quá 10% vốn điều lệ của tổ chức nhận góp vốn, nhưng tổng mức vốn đầu tư vào các lĩnh vực này không vượt quá 10% vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp.
Dự thảo cũng nêu rõ, nếu trong cùng tập đoàn, tổng công ty, công ty mẹ có các công ty con cùng đầu tư vào các lĩnh vực nêu trên thì tổng mức vốn góp của công ty mẹ và các công ty con trong tập đoàn, tổng công ty, công ty mẹ không vượt quá mức 15% vốn điều lệ của tổ chức nhận góp vốn. Trường hợp đặc biệt có nhu cầu đầu tư vượt quá quy định này doanh nghiệp phải trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.
Ngoài ra, doanh nghiệp có mức vốn đầu tư ra ngoài vượt quá mức quy định trong dự thảo Nghị định này hoặc đã đầu tư góp vốn vào quỹ đầu tư mạo hiểm, quỹ đầu tư chứng khoán hoặc công ty đầu tư chứng khoán thì trong thời gian 1 năm, kể từ ngày Nghị định có hiệu lực, phải có phương án cơ cấu lại mức đầu tư theo nguyên tắc bảo toàn vốn đã đầu tư. Trường hợp nếu thực hiện phương án cơ cấu lại mức đầu tư theo quy định mà không bảo toàn được vốn đầu tư, doanh nghiệp được tiếp tục duy trì mức đầu tư và thực hiện trích lập dự phòng tổn thất về đầu tư, đồng thời báo cáo chủ sở hữu để theo dõi, giám sát.
Theo quy định cũ (Nghị định 09/2009/NĐ-CP), công ty nhà nước được phép đầu tư ngoài ngành tối đa 30% tổng nguồn vốn đầu tư. Riêng đầu tư góp vốn vào các lĩnh vực ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán, mức vốn đầu tư công ty nhà nước không được vượt quá 20% vốn điều lệ của tổ chức nhận góp vốn. Nhưng mức vốn góp của công ty mẹ và công ty con trong tổng công ty, tập đoàn không vượt quá mức 30% vốn điều lệ của tổ chức nhận góp vốn.
Ban soạn thảo cho biết: tỷ lệ đầu tư vào những lĩnh vực nhạy cảm, rủi ro cao nêu trên của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước hàng năm đều không vượt mức quy định. Tuy nhiên, trong khi năng lực, quản trị của các doanh nghiệp còn hạn chế, sức cạnh tranh chưa mạnh thì việc siết chặt đầu tư là để các doanh nghiệp nhà nước tập trung vốn đầu tư vào những ngành nghề kinh doanh chính.
Thay “vốn điều lệ” bằng “vốn chủ sở hữu”
Gần đây, việc các tập đoàn, tổng công ty dựa vào danh “nhà nước” để huy động vốn rồi vung tiền đầu tư dàn trải không còn là chuyện hiếm. Hệ quả là trong một số trường hợp, các ngân hàng trong nước ôm cục nợ xấu khổng lồ; còn đối với các tổ chức nước ngoài thì đã có trường hợp nhà nước phải đứng ra trả nợ thay. Theo Ban soạn thảo, dù tỷ lệ bình quân vốn huy động của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước năm 2010 mới chỉ bằng 1,5 lần vốn chủ sở hữu, tuy nhiên, xét từng doanh nghiệp, vẫn còn những tập đoàn, tổng công ty nhà nước huy động trên 20 lần vốn chủ sở hữu. Tỷ lệ số tập đoàn, tổng công ty nhà nước huy động vượt mức quy định (năm 2010) là 25% trên tổng số các tập đoàn, tổng công ty nhà nước (24/95). Vì vậy, để các doanh nghiệp được phép huy động đúng với thực lực tài chính tại thời điểm huy động vốn, dự thảo Nghị định quy định: các doanh nghiệp được quyền chủ động huy động vốn phục vụ sản xuất kinh doanh đảm bảo hệ số an toàn nợ phải trả trên vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp không vượt quá 3 lần. Đối với doanh nghiệp có nhu cầu huy động vốn vượt quy định phải báo cáo chủ sở hữu xem xét, quyết định trên cơ sở các dự án huy động vốn phải bảo đảm khả năng trả nợ và có hiệu quả.
Về tiêu chí để xác định mức huy động vốn tối đa của doanh nghiệp, trước đây, theo Nghị định số 09/2009/NĐ-CP của Chính phủ về quản lý tài chính đối với công ty nhà nước và quy định hiện hành đối với công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước làm chủ sở hữu, các doanh nghiệp được huy động vốn tối đa không quá 3 lần vốn điều lệ. Tuy nhiên, việc sử dụng tiêu chí “vốn điều lệ” để khống chế mức huy động vốn có những bất cập. Thông thường, vốn điều lệ luôn cao hơn vốn chủ sở hữu tại doanh nghiệp. Vì vậy, việc sử dụng vốn điều lệ để khống chế mức huy động vốn tối đa sẽ làm cho mức dư nợ vay của doanh nghiệp càng vượt xa khả năng thanh toán của doanh nghiệp, trong khi phạm vi trách nhiệm hữu hạn của doanh nghiệp lại là vốn của chủ sở hữu đầu tư tại doanh nghiệp. Không ít doanh nghiệp hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh kém, làm mất vốn nhà nước, sau quá trình hoạt động vốn chủ sở hữu thấp hơn vốn điều lệ (hoặc vốn nhà nước), nếu cho những doanh nghiệp này được huy động vốn trên mức vốn điều lệ sẽ không đảm bảo được khả năng trả nợ của doanh nghiệp. Vì vậy, tại dự thảo Nghị định này lấy tiêu chí vốn chủ sở hữu để khống chế mức huy động vốn của doanh nghiệp.
Ngày 8.9.2011, bản Báo cáo tình hình sản xuất kinh doanh của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước của Đảng ủy khối doanh nghiệp Trung ương cho hay: Có 21/31 doanh nghiệp, ngân hàng đầu tư ra ngoài ngành nghề kinh doanh chính với tổng số vốn đầu tư ngoài ngành hơn 22.590 tỷ đồng. Trong 6 doanh nghiệp đầu tư ngoài ngành trên một nghìn tỷ đồng, Tập đoàn Dầu khí chiếm vị trí đầu với 6.690 tỷ đồng, chiếm 3,76% vốn điều lệ; Tập đoàn Cao su xếp thứ hai với 3.700 tỷ đồng nhưng chiếm tới 19,8% vốn điều lệ; Tập đoàn Điện lực đầu tư ngoài ngành 2.100 tỷ đồng, chiếm 2,8% vốn điều lệ…
Lĩnh vực được các doanh nghiệp chuộng rót vốn nhất là tài chính, ngân hàng, bảo hiểm với 13 đơn vị, tổng vốn hơn 10.700 tỷ đồng, trong đó dẫn đầu là Tập đoàn Dầu khí với 5.636 tỷ đồng. Ngoài ra, có 13 đơn vị đầu tư vào lĩnh vực chứng khoán với tổng vốn gần 1.300 tỷ đồng. Có 8 đơn vị đầu tư vào bất động sản, khu công nghiệp, xây lắp với tổng vốn hơn 3.754 tỷ đồng, trong đó nhiều nhất là Tập đoàn Công nghiệp Cao su hơn 1.500 tỷ đồng…
Báo cáo cũng cho biết, hầu hết các đơn vị đều không đạt giá trị về đầu tư, bình quân chỉ đạt 60 - 70% kế hoạch. Đáng chú ý là giá trị đầu tư của Tổng công ty Hàng không mới đạt 39% kế hoạch, Tổng công ty Xi măng là 49%, và Sông Đà 59%...
Hoạt động chốt lời trên thị trường chứng khoán đã diễn ra ào ạt trong ba phiên trở lại đây (14/9-16/9), khiến chỉ số chính trên hai sàn niêm yết VN-Index và HNX-Index đang "cài số lùi" mạnh hơn cả cách mà nó đi lên.
Mặc dù có được trợ lực từ nhóm cổ phiếu vốn hóa hớn như BVH, MSN… song VN-Index vẫn phải từ bỏ đỉnh 470 điểm trở về chốt tạm thời ở mức 457 (phiên 16/9).
Không được may mắn như người bà con phía Nam, HNX-Index sau 11 phiên ì ạch đi từ mốc 69 điểm (24/8) lên 79 điểm (13/9) thì nay đã để tuột tay mất tới 5 điểm chỉ trong ba phiên, dừng tại mức 74 điểm (phiên 16/9)
Điều chỉnh trong dự báo
Tuy nhiên, tại các phiên lao dốc này không thấy xuất hiện tâm lý hoảng loạn, các thành viên tham gia thị trường dường như khá bình tĩnh và cho rằng đây là đợt điều chỉnh kỹ thuật đã nằm trong dự báo.
Quan sát diễn biến thị trường, ông Nguyễn Hữu Việt, Trưởng phòng Phân tích Công ty chứng khoán IRS chỉ ra rằng cái cách vận hành của sóng lần này khác nhiều so với thời điểm tháng 12/2010 và tháng 6/2011.
Nếu như tại hai sóng trước, ngay từ đầu dòng tiền đã dồn dập đẩy các mã cổ phiếu đi lên đồng loạt trong một đến hai tuần, rồi sau đó mất lực, buông tay thả tất cả cùng rơi xuống, thì nay, làn sóng này lại được khởi nguồn từ từng dòng cổ phiếu. Ban đầu là nhóm cổ phiếu ngành chứng khoán được cuốn lên rất mạnh, sau đó là ngành ngân hàng, tiếp đến ngành bất động sản… rồi đến nhóm cổ phiếu thị giá thấp.
"Điều này cho thấy cơ hội trên thị trường đang luân chuyển, có nghĩa là dòng tiền sau khi chốt lời lại kiến tạo được ngay cơ hội mới từ dòng cổ phiếu khác có mức giá thấp hơn. Việc đầu cơ cổ phiếu theo phương thức ‘đánh’ xoay vòng sẽ là động lực duy trì xu hướng tăng," ông Việt nói.
Tín hiệu mới
Theo các nhà đầu tư, diễn biến thị trường chứng khoán bao giờ cũng đi trước những biến động của nền kinh tế.
Trong bối cảnh hiện nay, về ngắn hạn kinh tế vĩ mô trong nước đã có tín hiệu mới và tích cực hơn.
Theo ông Marc Djandji, Giám đốc Khối phân tích Công ty Chứng khoán Bản Việt, thời gian gần đây giá thực phẩm và giá gas đã giảm mạnh. So với tháng trước đó, giá thịt heo giảm 6% và giá gas giảm 2,4%. Chính phủ cũng đã ổn định được giá gạo sau khi khẳng định sẽ can thiệp thị trường trong nước. Thêm vào đó, việc giá xăng giảm 300-500 đồng/1 lít vào cuối tháng 8 đã góp phần hỗ trợ chỉ số CPI tháng Chín. Tuy nhiên, chuyên gia này cũng khuyến nghị cần chú ý nhóm giáo dục thường tăng mạnh trong tháng và là yếu tố chủ yếu dẫn dắt CPI tháng này.
“Dự báo tỷ lệ lạm phát của tháng 9 trong khoảng 0,7%-0,75%. Theo đó, khả năng CPI cả năm tăng khoảng 19% so với năm trước đó. Chúng tôi kỳ vọng những tín hiệu tốt từ kinh tế vỉ mô và thay đổi chính sách tích cực để có thể khẳng định đà tăng dài hạn. Thị trường điều chỉnh sẽ là cơ hội tích lũy cho các nhà đầu tư trung và dài hạn vì chúng tôi tin rằng lạm phát sẽ giảm trong vòng 1 năm tới và thị trường chứng khoán sẽ trở thành kênh đầu tư hiệu quả,” vị chuyên gia nước ngoài lạc quan.
Mặt khác, về yếu tố dòng tiền, mặc dù dòng tiền tín dụng vẫn rất khó khăn nhưng khi thị trường chứng khoán xuất hiện cơ hội là dòng tiền đầu cơ ngay lập tức đã được quy tụ về từ mọi nguồn. Bằng chứng cho thấy, tổng giá trị giao dịch trên hai sàn niêm yết trong các phiên gần đây đã đạt qua con số 2.000 tỷ đồng/phiên.
Vì thế, ông Việt nhấn mạnh, dòng tiền đang chảy trong thị trường là đồng tiền thực và nó vẫn giữ được sức bền trong cả các phiên điều chỉnh.
“Theo tôi, thị trường sẽ có sự ổn định kéo dài hơn so với hai lần trước và đợt vừa rồi đã có chuỗi tăng nóng thì tất nhiên sau đó nó phải chùng xuống. Khả năng một đến hai tuần nữa thị trường chứng khoán sẽ lấy lại đà bật tăng trở lại,” ông Việt nhận định./.
TT - Cứ tưởng nơi “địa ngục trần gian” này chỉ có trai tráng làm phận phu phen, nào ngờ lại có những “bóng hồng” bị chủ cai lừa ép bán sức làm công việc đọa đày này. Hà, Hương, Nga, Hoa là những “bóng hồng” hiếm hoi ấy. Giữa bãi vàng họ lầm lũi làm mọi thứ ngang bằng công việc của một phu nam. Quanh họ là cạm bẫy rình rập...
Giữa bãi vàng vẫn có những thân phận phu nữ bán sức cho công việc nặng nhọc như thế này - Ảnh: Hoàng Lộc
Ngày đầu khi bước chân vào bãi vàng, tôi đã nghe các “đồng nghiệp” bàn tán xì xầm: “Lán lão Hà có mấy đứa con gái vào làm phu đó, con gái mà nó làm khỏe như con trai, cày suốt ngày đêm”. Còn bác Đức thì nói vẻ xót xa: “Tội nghiệp mấy đứa nhỏ, con gái con đứa bị đày kiểu nớ thì chết mất thôi”. Tôi sốc! Bãi vàng của chủ cai tên Hà nằm chênh vênh phía trên bãi vàng nơi tôi làm việc. Quy mô khai thác nhỏ nhất trong ba bãi và không đào hầm, chỉ khai thác dọc theo vách núi. Trong số tám phu vàng tại đây có bốn phụ nữ cùng quê Hà Giang.
Không cười, không nói, lầm lũi làm việc... là những gì tôi thấy ở những “đồng nghiệp” phu vàng nữ. Phải nhiều lần tiếp xúc, Hà mới hé miệng trò chuyện. Hà kể: “Em bị chủ cai lừa vào đây. Hơn bốn tháng trước ông chủ về quê bảo cần tuyển người vào làm việc ở công ty gỗ, lương cao, công việc nhàn và có chỗ ăn chỗ ở thoải mái nên bọn em rủ nhau đi, ai ngờ bị đưa vào rừng làm vàng khổ thế này”. Hà nói với tôi rằng ngày ra đi còn nghĩ là ông chủ “tốt bụng” quá khi bao luôn chi phí ăn uống, tiền xe từ quê vào lúc nào làm có tiền trả sau. Vậy mà...
“Tới đất Quảng Nam rồi vào vùng núi Phước Sơn thấy trước mặt là núi non cheo leo đứa nào cũng sợ nhưng không dám nói vì nghĩ công ty gỗ nằm ở gần rừng. Đi vào tận bãi vàng gặp toàn đàn ông xa lạ mấy đứa mới giật mình biết bị lừa. Khóc lóc, năn nỉ đòi về thì chủ cai tên Hà chửi: “ĐM, tụi bay muốn về thì phải trả đủ số tiền tao mang bọn bay vào đây. Tiền xe, tiền ăn mỗi đứa đóng cho tao 1 triệu đồng. Có trả được không?”. Biết bọn em không còn tiền về, có tiền cũng không biết đường về nên chủ cai giao kèo: “Tụi bay làm việc ở bãi sáu tháng tao sẽ trả tiền công, bắt xe cho về. Cứ đòi về trước thì tự kiếm tiền mà về, tao không chịu trách nhiệm”. Không tiền, không biết đường về, cả bốn chỉ biết cắn răng làm việc theo sự chỉ đạo của chủ cai Hà từ đó.
Hoa cho biết chủ cai Hà chia tám phu vàng thành hai ca, mỗi ca bốn người gồm hai nam, hai nữ. Giờ làm việc sớm hơn và nghỉ muộn hơn so với các bãi khác. Ca ngày từ 5g30-18g, ca đêm từ 18g-6g sáng hôm sau. Ở giờ nghỉ giữa mỗi ca ông chủ không cho tắt máy xay mà bắt nhóm khác ra thay để nhóm còn lại vào ăn cơm, xong ra làm tiếp. “Các bãi khác được nghỉ trưa nhưng bên em chẳng lúc nào được nghỉ. Hễ nhóm kia đến giờ nghỉ giải lao để ăn cơm là chủ cai lại bắt bọn em ra xúc đất, đổ đất và đứng máy đến khi ca ấy ăn xong thì thôi” - nước mắt lưng tròng Hoa kể.
Ngày cũng như đêm, tôi chứng kiến cảnh chủ cai Hà bám sát theo dõi tiến độ làm việc gắt gao. Thời gian để vào uống miếng nước đối với các phu vàng nữ dường như quá xa xỉ. Đêm đến, chủ cai kéo dây lôi ra một bóng đèn bé xíu thắp sáng một khoảng giữa khu rừng tối om để các phu vàng làm việc. Trên những vách núi dựng đứng, bóng các phu vàng nam dùng xà beng cạy đá đổ dài không thấy rõ mặt mà chỉ nghe âm thanh "bốp bốp beng beng". Phía dưới hai phu nữ làm ca đêm là Nga và Hoa chân đất hì hục khuân đá, xúc đất liền tay, thỉnh thoảng những phiến đá được nạy ra khỏi khối núi bất ngờ lao xuống. “Đá rơi, tránh mau!” - giọng phu vàng nam hét lên - Nga và Hoa lại phá đường chạy tán loạn.
Cạm bẫy
Trong bốn phu vàng nữ, Hương lớn tuổi nhất với tuổi 20. Hà, Hoa, Nga mới 17, 18 và đều học hết cấp II. Bị lừa vào bãi vàng, bị đày ải làm việc như một con trâu giữa rừng sâu xung quanh họ là biết bao cạm bẫy chực chờ...
Hôm đó, sau khi hoàn thành công việc dưới hầm vàng, tôi tranh thủ chạy lên trò chuyện với Hà và Hương đang làm việc phía trên. Hà khoác chiếc áo xanh đoàn viên hùng hục xúc đất, bê đá lên xe và đẩy tập kết thành một bãi. Mồ hôi rơi lã chã trên má, Hà giơ hai bàn tay nói một cách hồn nhiên: “Anh xem này, tay em bị chai nổi mấy cục rồi đấy”. Rồi cô nói tiếp: “Em chưa bao giờ nghĩ mình phải làm việc nặng như thế này cả. Ở nhà có ba mẹ làm hết chứ em đâu biết làm. Hôm mới vào làm toàn thân em đau nhức, làm riết cũng quen anh ạ”.
Ngồi cầm cuốc mổ đá xuống lỗ máy đang xay phía trước là Hương. Nhỏ nhắn, đầu lúc nào cũng buộc chiếc khăn màu sẫm để ngăn mồ hôi chảy xuống mặt, Hương lầm lũi cúi gằm mặt xuống chiếc máy đang xay đá, ai hỏi cứ lặng thinh, chỉ dám ngước mắt lên nhìn một cách lén lút. Chỉ một lần duy nhất Hương chịu thốt nên lời khi tôi bắt chuyện: “Em muốn về, em muốn ra khỏi đây lắm rồi” đôi mắt đỏ hoe như chực khóc.
Đêm đến là khoảng thời gian đáng sợ nhất với phu vàng nữ. Giấc ngủ của họ là lúc ùa về bao nỗi sợ hãi, lo lắng. “Công việc khổ đến mấy em cũng chịu được, nhưng đêm đến em sợ bóng người rình rập lượn qua lượn lại” - Hoa tâm sự. Giữa hàng chục thanh niên trai tráng, Hoa và Hà là hai “bóng hồng” được nhiều cặp mắt dòm ngó nhất vì dáng người cao ráo, nụ cười duyên. Những giờ làm việc có cả bốn đến năm “lính ruột” của chủ cai ngồi bên tán tỉnh, chọc ghẹo đủ thứ. Hà kể một lần trong cơn ngà ngà say, lính của ông Mười lao lên bãi nơi Hà làm việc gạ gẫm vô rừng chơi, Hà không đồng ý thì ngay lập tức bị người này chỉ tay vào mặt chửi té tát: “ĐM, vào đây còn bày đặt. Đi với tao tao cho tiền mà về quê con ạ”.
“Em chỉ biết gào khóc lên để cho họ sợ bỏ đi” - Hà rớm nước mắt kể. Rồi vô số lần không chịu “chiều” bị các chủ cai ở các lán tát vào mặt và đuổi ra bãi đày làm việc. “Lao lên võng ngủ là em lại quấn kín mít từ đầu đến chân tay vì sợ” - Hoa nói.“Mỗi lần gọi điện về nhà em phải nói dối công việc rất tốt để cha mẹ khỏi lo lắng, nhưng cứ làm thế này em chịu không nổi...” - Hà kêu trời.
***
Khi tôi đang thực hiện loạt bài này, gọi điện cho Hoa thì Hoa hét toáng lên vẻ vui sướng: “Anh ơi! Bọn em đã về nhà được rồi. Gia đình em phải gọi điện vào nói với chủ cai là bà ngoại đổ bệnh nặng không qua khỏi ông ấy mới chịu thả cho bốn đứa về. Ngày về chủ cai chỉ cho bốn đứa đủ tiền mua vé xe là 740.000 đồng và tiền ăn uống dọc đường. Coi như hơn bốn tháng làm phu không công giữa rừng”. Vậy là họ đã có cái kết may mắn rồi!
HOÀNG LỘC
__________________
Bà Lợi mở loa ngoài điện thoại nói oang oang: “Mày kiếm cho tao mấy thằng lính nhỏ con nhưng phải khỏe. Nhiều thằng to xác vô làm mấy bữa đã gục. Có thằng già bị phù chân nằm một chỗ tao đưa vào bệnh viện vẫn chưa chịu chết kia kìa”.
Trong các bản khai, Thứ trưởng Bộ Y tế Cao Minh Quang cam đoan đạt học vị tiến sĩ tại đại học Uppsala (Thụy Điển) nhưng cơ quan chức năng xác định ông chưa đạt học vị này. Một lãnh đạo Ban Tổ chức trung ương cho biết, nếu đúng vi phạm trên, vị thứ trưởng sẽ bị kỷ luật nặng.
> Thứ trưởng Bộ Y tế bị kỷ luật
Thứ trưởng Bộ Y tế Cao Minh Quang. Ảnh: Minh Thùy.
Cục An ninh Chính trị nội bộ (A83) thuộc Tổng cục An ninh II vừa có văn bản trả lời đơn tố cáo của ông Ngô Minh Nho (đảng viên, cựu chiến binh ở TP HCM) liên quan đến học vị tiến sĩ của Thứ trưởng Bộ Y tế Cao Minh Quang.
A83 xác định, trường đại học Uppsala Thụy Điển đã cấp chứng chỉ về nghiên cứu Khoa học Dược phẩm tự nhiên cho ông Cao Minh Quang, chứ không phải văn bằng.
Trao đổi với VnExpress, một lãnh đạo Cục khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục (Bộ Giáo dục và Đào tạo) cho biết, hệ thống văn bằng quốc tế rất phức tạp và tùy thuộc vào từng nước. Cục khảo thí đã xem lại hệ thống văn bằng, liên hệ với trường ĐH Uppsala (Thụy Điển) để biết được thông tin chính xác.
Theo đó, ĐH Uppsala xác nhận: "Ông Cao Minh Quang, sinh ngày 6/6/1953, đạt chứng chỉ "Licentiatexamen" về nghiên cứu khoa học dược phẩm tự nhiên vào ngày 26/10/1994. Đây là chứng chỉ chứ không phải văn bằng. Theo quy định của trường Uppsala chứng chỉ nói trên cần phải đạt được để tham dự khóa học tiến sĩ".
Về thông tin chứng chỉ của ông Quang được một nguyên Thứ trưởng Bộ Giáo dục trước khi về hưu xác nhận tương đương với học vị tiến sĩ, lãnh đạo Cục khảo thí cho rằng điều này khó có thể xảy ra bởi từ năm 2007, mọi thứ liên quan đến văn bằng, chứng chỉ đều giao cho Cục khảo thí và Kiểm định chất lượng giáo dục phụ trách.
"Trước khi thứ trưởng muốn xác nhận điều gì về văn bằng thì hồ sơ phải được chuyển qua cho Cục khảo thí nghiên cứu, xem xét, sau đó mới trình thứ trưởng ký. Vậy nên không thể có chuyện thứ trưởng xác nhận cho ông Quang mà Cục không biết", vị lãnh đạo Cục khảo thí cho hay.
Theo một lãnh đạo Ban tổ chức trung ương Đảng, nếu đúng ông Quang khai man lý lịch, Ban bí thư trung ương sẽ xem xét kỷ luật. "Ông Quang từng bị kỷ luật ở mức cảnh cáo, do đó nếu xác định vi phạm khai man lý lịch, ông này chắc chắn sẽ nhận mức kỷ luật cao hơn", vị lãnh đạo trên cho biết.
Ông Cao Minh Quang 58 tuổi, từng là Cục trưởng Cục Quản lý Dược, trước khi được bổ nhiệm làm Thứ trưởng Bộ Y tế. Trong các bản khai lý lịch, danh thiếp, ông Quang đều ghi học vị tiến sĩ.
Liên quan đến một số sai phạm trong công tác lãnh đạo, quản lý ngành, cuối năm 2009, Thứ trưởng Cao Minh Quang từng bị Ủy ban Kiểm tra trung ương ra thông báo kỷ luật cảnh cáo.
Hiệp hội Năng lượng Việt Nam (VEA) vừa có bản kiến nghị gửi lên lãnh đạo Đảng, Nhà nước về việc đẩy nhanh tiến độ các dự án năng lượng, trong đó có nội dung là nên hạn chế các nhà thầu đến từ Trung Quốc.
Trong kiến nghị gửi lên Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng mới đây, VEA cho hay, trước đó một hội nghị do cơ quan này tổ chức với sự tham dự của các chủ đầu tư, các nhà thầu, các tổ chức tín dụng, các chuyên gia kinh tế, năng lượng... đã đi sâu phân tích nguyên nhân gây nên sự chậm trễ các dự án điện trong Quy hoạch điện 6 cũng như đề xuất các giải pháp thực hiện Quy hoạch điện 7 và các dự án khai thác, chế biến than, dầu khí...
Theo VEA, bằng các nghị quyết, quyết sách của mình, Đảng và Nhà nước đã khẳng định “năng lượng phải luôn được phát triển trước một bước nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia”.
Do đó, ngoài việc thu xếp nguồn vốn, vấn đề đảm bảo tiến độ thực hiện dự án phải được xem là nhiệm vụ hàng đầu. Việc đưa vào vận hành thương mại các dự án năng lượng đúng tiến độ sẽ góp phần tác động tích cực đến phát triển nền kinh tế của đất nước, đồng thời nói lên việc thực hiện nghiêm túc các quy hoạch và chiến lược đã đề ra được các cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Tuy nhiên, trên thực tế hầu hết các dự án nguồn điện trong Quy hoạch điện 6 đều bị chậm tiến độ như các nhà máy thủy điện Sông Ba Hạ, Pleikrông, Bản Vẽ…; nhà máy điện chu trình hỗn hợp Nhơn Trạch 2; các nhà máy nhiệt điện: Uông Bí (mở rộng 1), Hải Phòng 1, Quảng Ninh 1, Vũng Áng 1, Sơn Động, Mạo Khê, Nông Sơn, Ô Môn 1…; trong đó các nguồn điện phải điều chỉnh tiến độ chậm lại 1-2 năm là phổ biến, thậm chí đến 3 năm trở lên như các nhà máy nhiệt điện: Uông Bí (mở rộng 1), Mạo Khê, Nông Sơn, Vũng Áng 1, Ô Môn 1…
Đặc biệt các dự án do các nhà thầu Trung Quốc đảm nhận như: Hải Phòng 1, Hải Phòng 2, Cẩm Phả 1, Cẩm Phả 2, Quảng Ninh 1, Quảng Ninh 2, Mạo Khê, Thái Nguyên, Vĩnh Tân 2, Duyên Hải 1 và nhà đầu tư tư nhân như Kiên Lương… đều bị chậm, có những dự án đến nay chưa triển khai, chậm tiến độ từ 2 - 3 năm.
Kết quả đánh giá của cơ quan chức năng cho thấy, lý do chủ yếu khiến các dự án trên chậm tiến độ là do năng lực nhà thầu yếu, thiếu kinh nghiệm và không thu xếp được tài chính.
Ở nhiều dự án, nhà thầu hứa cung cấp đủ vốn cho dự án, nhưng thực chất là thiếu công nghệ, thiết bị không đồng bộ, thậm chí một số dự án, chất lượng thiết bị của Trung Quốc không bằng thiết bị của các nước phát triển, do đó dẫn đến việc triển khai các dự án vừa chậm trong xây dựng và cả chậm trong quá trình hoàn chỉnh để đưa dự án vào vận hành.
Ngoài ra, theo VEA, tại các dự án do nhà thầu Trung Quốc đảm nhận, họ đều đưa toàn bộ công nhân nước này sang làm, không thuê kỹ sư, công nhân của Việt Nam, do đó không tận dụng được lao động nội lực, tạo công ăn việc làm cho các địa phương có dự án.
Cũng theo VEA, ngoài những khó khăn trong việc huy động vốn, còn có nguyên nhân khiến các dự án nhiệt điện chậm tiến độ là do hiện Việt Nam chưa ban hành tiêu chuẩn thiết kế nên phải áp dụng tiêu chuẩn nước ngoài, chủ yếu là tiêu chuẩn Trung Quốc. Điều này đã gây nên nhiều khó khăn, kéo dài thời gian do phải dịch thuật, thẩm định, trình duyệt. Chưa nói tiêu chuẩn của Trung Quốc không phải là tiêu chuẩn tiên tiến.
Trong một số trường hợp, các văn bản pháp lý của các cơ quan chức năng trong lĩnh vực đầu tư không đồng bộ, thậm chí trái ngược nhau đã dẫn đến các chủ đầu tư phải mất nhiều thời gian làm lại các thủ tục, hoặc phải chờ xin ý kiến hướng dẫn.
Trước thực tế đó, VEA kiến nghị Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành xem xét việc đơn giản hoá một số thủ tục đầu tư, nhằm tăng tính tự chủ cho các chủ đầu tư. Đồng thời cho phép thực hiện song song nhiều công việc trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư để giảm bớt thời gian chờ đợi giữa các thủ tục như: lập thiết kế kỹ thuật, lập hồ sơ mời thầu, kể cả đàm phán hợp đồng EPC (nếu áp dụng hình thức chỉ định thầu) đối với các dự án điện.
Chính phủ cũng cần có những cơ chế đặc thù cho các ngân hàng thương mại trong nước khi tham gia thu xếp vốn cho dự án như bảo lãnh các khoản vay trong và ngoài nước, được sử dụng trước nguồn vốn đầu tư của các ngân hàng trong nước…
Đặc biệt, theo VEA, Chính phủ cần động viên, khuyến khích các nhà thầu, các nhà đầu tư trong nước kể cả tư nhân có vốn, đủ điều kiện liên danh, liên kết với nước ngoài (các nước G7, châu Âu) để đầu tư phát triển mạnh các nguồn nhiệt điện chạy than.
Khi các nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vào Việt Nam bằng các hình thức BOT, BOO, IPP, nếu xét thấy họ có đủ năng lực, kinh nghiệm, tài chính nên lựa chọn các nhà đầu tư các nước phát triển.
Cùng với đó, các cơ quan quản lý nên thực hiện quy chế đấu thầu, lấy các yêu cầu về năng lực của nhà thầu, nhà đầu tư có kinh nghiệm và năng lực tài chính mạnh, chất lượng thiết bị tốt chứ không phải lựa chọn nhà thầu bằng cách đấu giá như trong thời gian qua, đồng thời, nên hạn chế các nhà thầu Trung Quốc.
(Các ý kiến bạn đọc được đăng tải không nhất thiết phản ánh quan điểm của Tòa soạn. VnEconomy có thể biên tập lại ý kiến của bạn nếu cần thiết)
Thanhthinh 10:06 (GMT+7) - Thứ Hai, 19/9/2011 Sử dụng nhân công Trung Quốc với lượng lớn sẽ là một thách thức với các nhà quản lý và ANTT. Vô cùng phức tạp.
Ngan - VHN 09:29 (GMT+7) - Thứ Hai, 19/9/2011 Tuyệt vời!
Rất mong ý kiến đồng thuận và triển khai kịp thời của lãnh đạo.
Bùi Bỉnh Luân 16:42 (GMT+7) - Chủ Nhật, 18/9/2011 Cám ơn kiến nghị của EVA. Một kiến nghị nghiêm túc, thẳng thắn, hợp lòng người và thực sự vì đất nước.
Như vậy, rõ ràng thời gian qua chúng ta (các cơ quan chức năng) đã tự làm khó, làm hại cho mình.
Tuy nhiên, để việc đầu tư xây dựng các nhà máy điện đạt kết qủa tốt trong thời gian tới cần:
- Đánh giá cụ thể những thiệt hại do các công trình bị chậm tiến độ, chất lượng đấu thầu, chất lượng thiết bị không tốt, chậm ban hành tiêu chuẩn thiết kế, ưu ái nhà thầu TQ…
- Kiểm tra làm rõ những cơ quan nào, cá nhân nào có thiếu sót để rút kinh nghiệm hoặc có biện pháp xử lý thích đáng, nghiêm túc, lập lại kỷ cương trong việc lựa chọn nhà thầu, đấu thầu, duy trì tiến độ các dự án…
- Thống nhất quan điểm đa phương, đa dạng hóa các nhà thầu ở các quốc gia để tránh bị lệ thuộc, bắt chẹt khi công trình đi vào khai thác sau này.
Phải lập lại kỷ cương, đề cao trách nhiệm mới mong những kiến nghị của EVA trở thành hiện thực nếu được chấp thuận.
Dương Đức Anh 18:39 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 "Đặc biệt, theo VEA, Chính phủ cần động viên, khuyến khích các nhà thầu, các nhà đầu tư trong nước kể ....để đầu tư phát triển mạnh các nguồn nhiệt điện chạy than".
Thật không thể hiểu được tại sao VEA lại định đi theo con đường nhiệt điện chạy than? Bây giờ có bao nhiêu nguồn nguyên, nhiên liệu có thể sử dụng để cấp điện rẻ hơn, tiên tiến hơn, không gây ô nhiễm môi trường mà lại đi dùng công nghệ "cũ như động cơ hơi nước" này.
Theo tôi nên đẩy mạnh đầu tư vào các loại năng lượng gió, năng lượng mặt trời (đặc biệt nên khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư năng lượng mặt trời như khu vực các khu công nghiệp ở Ninh Bình).
Dù phải chấp nhận các khó khăn như công nghệ, vốn... nhưng nhà nước neen có quỹ hỗ trợ vì dù gì với kiểu xây dựng đầu tư như này thì thà mất 1 chút mà có lợi lâu dài vẫn hơn.
Đây là lần đầu tiên vi phạm trần lãi suất bị xử lý kể từ khi cơ chế trần được áp dụng vào tháng 3/2011.
Ngân hàng Nhà nước chính thức xử lý hai ngân hàng thương mại do đã vi phạm quy định về trần lãi suất huy động VND.
Ngày 14/9, Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh tỉnh Tây Ninh đã có Quyết định số 119/QĐ-TNI về việc xử lý vi phạm huy động vốn vượt trần lãi suất 14%/năm tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đông Á (DongA Bank) chi nhánh Tây Ninh.
Theo đó, quyết định miễn nhiệm chức danh Giám đốc đối với ông Nguyễn Thái Hậu, Giám đốc DongA Bank Tây Ninh.
Ngày 15/9, Chánh Thanh tra, giám sát ngân hàng cũng đã có văn bản số 7235/NHNN-TTGSNH yêu cầu DongA Bank kiểm điểm nghiêm túc trong việc chỉ đạo điều hành trong toàn hệ thống về việc chưa chấp hành nghiêm quy định về mức lãi suất huy động vốn bằng đồng Việt Nam theo Thông tư 02/2011/TT-NHNN và Chỉ thị số 02/CT- NHNN, để xảy ra trường hợp huy động tiền gửi tiết kiệm VND vượt trần lãi suất 14%/năm tại chi nhánh trên.
Chánh Thanh tra yêu cầu ngân hàng này có quyết định xử lý kỷ luật nghiêm khắc đối với tập thể và cá nhân liên quan tại chi nhánh Tây Ninh vì đã có hành vi vi phạm Chỉ thị 02/CT-NHNN ngày 7/9/2011 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước về việc chấn chỉnh việc thực hiện quy định về mức lãi suất huy động bằng đồng Việt Nam và đồng đô la Mỹ của các tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Cụ thể, DongA Bank không bố trí chức vụ quản lý, điều hành đối với ông Nguyễn Thái Hậu, nguyên Giám đốc DongA Bank chi nhánh Tây Ninh tại chính DongA Bank trong thời hạn 3 năm; xử lý đối với bà Lâm Thị Minh Ánh, nguyên Trưởng phòng kế toán DongA Bank chi nhánh Tây Ninh bằng hình thức buộc thôi việc.
Trong thời hạn 1 năm kể từ ngày 14/9/2011, DongA Bank không được mở chi nhánh, phòng giao dịch, đặt máy ATM trong phạm vi toàn quốc.
Ngoài ra ngân hàng này phải có văn bản cam kết thực hiện nghiêm túc Thông tư số 02/2011/TT-NHNN ngày 3/3/2011 và Chỉ thị số 02/CT-NHNN ngày 7/9/2011 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước; tăng cường công tác kiểm tra nội bộ đối với hoạt động kinh doanh nói chung và hoạt động huy động vốn nói riêng, đảm bảo chấp hành nghiêm túc các quy định của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước và các đồng thuận đã cam kết với Hiệp hội Ngân hàng.
Thời hạn DongA Bank hoàn thành thực hiện các kiến nghị, chấn chỉnh sau kiểm tra, báo cáo Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (qua Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng) trước ngày 30/9/2011.
Liên quan đến hiện tượng vượt trần lãi suất huy động, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (Agribank) báo cáo, tại Agribank chi nhánh Ba Đình, tỉnh Thanh Hóa, ngày 9/9/2011, bà Nguyễn Thị Thủy gửi tiền tiết kiệm có kỳ hạn 1 tháng, số tiền 1 tỷ đồng với lãi suất 14%/năm, chi nhánh này không chi thêm cho khách hàng này bất kỳ khoản chi nào, nhưng bà Bùi Thị Sáu là cán bộ tín dụng đã tự ý dùng tiền cá nhân tặng quà cho khách hàng với số tiền mặt 1 triệu VND, vi phạm quy định của Ngân hàng Nhà nước và của Agribank.
Agribank đã chủ động quyết định kỷ luật cán bộ có liên quan, cảnh cáo, chuyển công tác khác, hưởng bậc lương thấp hơn đối với bà Bùi Thị Sáu; cảnh cáo, chuyển công tác khác, hưởng bậc lương thấp hơn đối với bà Nguyễn Thị Huyền, cán bộ kế toán Agribank Ba Đình; khiển trách đối với ông Giám đốc Agribank Ba Đình và Giám đốc Agribank chi nhánh tỉnh Thanh Hóa.
Còn tại Phòng giao dịch Tôn Đức Thắng chi nhánh Agribank Sài Gòn, ngày 9/9/2011 đã xảy ra trường hợp cam kết chi thêm ngoài mức lãi suất tiền gửi bằng VND theo quy định của Ngân hàng Nhà nước. Agribank đã quyết định kỷ luật các cán bộ, nhân viên có liên quan: cách chức Phó giám đốc Phòng giao dịch đối với bà Nguyễn Thị Ngọc Lan; cảnh cáo Giám đốc Phòng giao dịch Tôn Đức Thắng; khiển trách đối với ông Võ Việt Hùng, Giám đốc Agribank chi nhánh Sài Gòn.
Như vậy, đến thời điểm này, hai trong số 7 tổ chức tín dụng có “dấu hiệu” vi phạm quy định trần lãi suất được công bố trước đó đã chính thức có kết luận là vi phạm và bị xử lý. Trước đó, một số trường hợp khác như Ngân hàng Hàng Hải (Maritime Bank), Ngân hàng Sài Gòn - Hà Nội (SHB) cũng đã được kết luận là không vi phạm quy định.
(Các ý kiến bạn đọc được đăng tải không nhất thiết phản ánh quan điểm của Tòa soạn. VnEconomy có thể biên tập lại ý kiến của bạn nếu cần thiết)
Chu Văn Sếp 15:02 (GMT+7) - Thứ Bảy, 17/9/2011 Ngân hàng Nhà nước là cơ quan quản lý Nhà nước trong lĩnh vực Ngân hàng. Vì vậy thông tư và Chỉ thị của Ngân hàng Nhà nước phải được các Ngân hàng thương mại tuân thủ, vi phạm phải bị xử lý là đương nhiên. Việc xử lý như trên cũng là việc Ngân hàng Nhà nước phải làm.
Tôi rất ngạc nhiên khi mọi người lại vỗ tay tán thưởng một công việc đương nhiên phải làm trong phạm vi trách nhiệm của một cơ quan Nhà nước. Không lẽ họ lại có lựa chọn khác à?
Dương Đức Anh 18:29 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Hoan hô Thống đốc đã làm quyết liệt trong vấn đề này để chấn chỉnh kỷ cương, lấy lại lòng tin của khối doanh nghiệp nói riêng và nhân dân nói chung với các chính sách của NHNN.
Đình Bảo 18:11 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Tôi thấy chả có gì đáng mừng cả. Nó chỉ chứng tỏ một điều duy nhất: NHNN đang thiếu một công cu thị trường hữu hiệu để hạ lãi suất nên đành thay thế bằng các biện pháp hành chính của thời bao cấp.
TP 16:57 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Đây có hẳn là một dấu hiệu tốt hay không phải còn chờ xem.
Cũng giống như trước đây, cũng từng có lần thực hiện biện pháp mạnh nhưng rồi cũng thôi. Liệu đây là một hành động mang tính liên tục hay chỉ xoa dịu dư luận.
Hy vọng đây sẽ là dấu hiệu tốt.
Q.Tiến 16:54 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Tôi thấy chẳng có gì là hay cả. Quản lý bằng biện pháp hành chính là bước đi thụt lùi. Trước mắt thì thấy tốt đẹp nhưng hậu quả sẽ khôn lường!
Ngô Văn Tuấn 14:32 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Theo tôi thì nên áp trần lãi suất cho vay thì tốt hơn hết, không cần tốt nhiều nhân lực để kiểm soát, kiểm tra.
Nếu anh áp trần cho vay 20%/năm, lãi suất huy động 14%/năm thì các ngân hàng được hưởng chêch lệch 6%, 15% thì được hưởng 5%, 16% thì được hưởng 14%...
Tất cả ngân hàng đều cạnh tranh với nhau, nếu anh huy động lãi suất cao thì anh hưởng lãi suất chêch lệch thấp, tuỳ theo các ngân hàng lượng sức khoẻ của mình mà đưa ra lãi suất huy động theo sức khỏe hiện tại tính thanh khoản của mình.
Minh Thanh 13:46 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Hãy thẳng thắn, mục tiêu giảm lãi suất ngân hàng cho lĩnh vực sản xuất-kinh doanh là đúng, quyết tâm làm việc của Thống đốc là đáng ghi nhận nhưng giải pháp thực hiện thì chưa ổn.
Xin nhớ lại, trong chính sách tiền tệ chúng ta đã từng “nút” “đầu vào” lãi xuất, đã từng “thắt” đầu ra, đã từng bao lần “đồng thuận” lãi xuất, bao lần ép tỷ giá ngoại tệ, nhưng kết quả rất nghèo nàn, bởi vì thực chất cách thức điều hành của chúng ta nặng về mệnh lệnh hành chính.
Như cách làm hiện nay chúng ta sẽ phải đặt cảnh sát theo dõi lãi xuất tại mỗi chi nhánh ngân hàng, chúng ta sẽ biến hoạt động kinh doanh ngân hàng bình thường thành nơi điều tra-xét hỏi-theo dõi –tố giác...
Nên nhớ không thể giải quyết những khó khăn kinh tế thị trường bằng giải pháp hành chính. Tôi còn nhớ thời “bao cấp”… đói lắm, chúng ta đã từng ngăn sông, cấm chợ, cấm vận chuyển lương thực giữa các vùng nhưng không thu được kết quả tích cực, mà ngược lại nảy sinh thêm nhiều tiêu cực trong xã hội như nạn buôn lậu, nạn mãi lộ, phe tem phiếu...
Nạn thiếu đói của VN cuối cùng chỉ giải quyết được qua việc giải phóng tư duy, xóa bỏ HTX, trả ruộng đất cho nông dân.
Bài học đó bây giờ cần thiết để nhắc nhở đừng nhắc lại sai lầm quá khứ. Mọi cấm đoán “trần”, “sàn” lãi suất , mọi “đồng thuân” lãi suất đều không có tác dụng mà còn có thể tạo nên những rắc rối.
Nguyenkim 13:22 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Những tín hiệu đáng mừng từ phía Ngân hàng Nhà nước trong thời gian vừa qua thật sự rất đáng hoan nghênh, Thống đốc Bình đang giữ lời hứa, đang làm mạnh tay.
Tuy nhiên con đường tiếp theo sẽ không hề dễ dàng, hy vọng tân Thống đốc và NHNN sẽ nỗ lực đến cùng. Chúng ta mong chờ một thị trường tài chính ổn định hơn trong tương lai gần!
Vinh 12:35 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Mục tiêu hạ lãi suất cho vay đối với doanh nghiệp sản xuất là một định hướng đúng, vì doanh nghiệp không thể hoạt động hiệu quả với chi phí vay cao như hiện nay.
Tuy nhiên việc hạ lãi suất huy động liệu có làm giảm lãi suất cho vay hay không?
Hạ lãi suất huy động sẽ dẫn tới việc người dân rút một phần tiền để đầu tư vào các kênh đầu tư khác, chủ yếu sẽ bao gồm vàng và ngoại tệ, chứng khoán, bất động sản.
1. Vàng và ngoại tệ: Nhiều người sẽ đầu tư vào đây do không tin tưởng ở đồng nội tệ và tính thanh khoản cao của vàng và ngoại tệ, trong trường hợp này quốc gia sẽ mất ngoại tệ để nhập vàng, việc này sẽ gây sức ép lên tỷ giá, do đó sẽ tiếp tục gây sức ép lên giá nguyên vật liệu, máy móc đầu vào và gây tác động bất lợi cho nền kinh tế.
2. Chứng khoán: Đây là một kênh đầu tư hấp dẫn tại thời điểm này do tính thanh khoản cao của chứng khoán. Việc đầu tư vào chứng khoán sẽ giúp giá chứng khoán đi lên.
Về bản chất tiền đầu tư vào chứng khoán được trực tiếp đưa vào sản xuất khi doanh nghiệp mở rộng và kêu gọi vốn, tuy nhiên tại giai đoạn cầm cự này thì việc mở rộng sản xuất sẽ ít doanh nghiệp thực hiện, do vậy phần tiền mà người dân đầu tư vào chứng khoán sẽ phần lớn nằm tại ngân hàng, điều này sẽ giúp lãi suất cho vay giảm.
3. Bất động sản: Đây là kênh đầu tư đòi hỏi vốn lớn và dài hạn, tại thời điểm này NHNN vẫn tiếp tục hạn chế cho vay bất động sản, do đó khả năng đầu tư vào đây không nhiều.
Như vậy để vốn đến được với doanh nghiệp sản xuất cần hạn chế tiền đầu tư vào vàng và ngoại tệ, khuyến khích đầu tư vào chứng khoán hoặc có cơ chế han chế bớt vốn bị nằm trong vàng và ngoại tệ để đưa vào sản xuất.
Ý tưởng NHNN giữ hộ vàng cho người dân là một ý tưởng hay, giả thiết người dân Việt Nam nắm giữ 500 tấn vàng, nếu NHNN giữ được 1/2 số vàng này (Tương đương với 250 tấn) và xuất ra nước ngoài 200 tấn, chỉ giữ lại 50 tấn dự phòng để hoàn trả lại cho người dân khi có nhu cầu, như vậy số vốn của 200 tấn vàng này thực chất đã được gián tiếp đầu tư ngược trở lại sản xuất thông qua hệ thống ngân hàng.
Như vậy nếu như trong một vài tháng tới lãi suất vay không hạ nhiệt, tỷ giá có biến động mạnh, NHNN cần có hành động giữ vàng cho người dân, việc chuẩn bị cần thực hiện ngay từ bây giờ.
Pham Nam 11:43 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Động thái trên của NHNN mặc dù hơn muộn nhưng dẫu sao cũng là một chủ trương đúng nhằm thiết lập lại trật tự hoạt động của các ngân hàng, lấy lại niềm tin của khách hàng rất đáng hoan nghênh.
Alibaba 11:25 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Rất đồng tình ý kiến trên.
Quoc Dat 10:56 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Rất ủng hộ quan điểm và biện pháp xử lý cụ thể của NHNN, của Thống đốc NHNN mới nhận chức để lập lại trật tự,kỷ cương trong điều hành hoạt động của thị trường tiền tệ.
Tuy nhiên Thống đốc cần phải duy trì liên tục, thường xuyên các biện pháp giám sát và xử lý thì các NHTM mới biết sợ và không dám vi phạm.
Mr Chuyen 10:21 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Cảm ơn thống đốc Nguyễn Văn Bình, thực hiện chặt chẽ chính sách của Ngân hàng Nhà nước sẽ đem lại kết quả đúng với định hướng đề ra. Như vậy những công dân như chúng tôi mới có thể an lòng và có kế hoạch cá nhân theo những chủ trương mà Ngân hàng Nhà nước đề ra, tránh tình trạng nói 1 đằng làm 1 nẻo.
Long hn 10:15 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Rất đáng hoan nghênh, đây là tín hiệu tốt cho thị trường tài chính Việt Nam ngày càng sạch hơn.
Tuan 08:59 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Hoan nghênh việc xử lý kiên quyết của NHNN đối với các TCTD vi phạm trần lãi suất. NHNN nên tiếp tục thực hiện các biện pháp mạnh tay hơn nữa để đưa thị trường tiền tệ và hoạt động ngân hàng trở lại bình thường.
David Tran 08:56 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Một động thái tốt, sẽ là một tiền lệ tốt cho việc chấn chỉnh nền kinh tế.
Thùy 07:33 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Thống đốc Bình đã giữ lời. Động thái này của Ngân hàng Nhà nước rất đáng hoan nghênh!
Có vẻ như có sự trùng hợp nhưng không hoàn toàn ngẫu nhiên là khi dòng tiền vào ngân hàng sụt giảm thì thị trường chứng khoán tăng điểm.
Ngay sau Ngân hàng Nhà nước kiên quyết thiết lập trần lãi suất tiền gửi 14%, một ngân hàng tung ra thị trường mức lãi suất huy động một ngày 14%/năm.
“Một cây không thể tả cả rừng”, nhưng cùng với các số liệu khác, cho thấy nguồn tiền gửi trên hệ thống đang gặp bất ổn, cả về cơ cấu lẫn doanh số.
Đường cong lãi suất thẳng băng...
Trong thông báo phát đi, ngân hàng nói trên cho biết, để “tri ân” khách hàng, kể từ 12/9/2011, họ đưa ra mức lãi suất 14%/năm đối với sản phẩm “tiền gửi linh hoạt ngày”, áp dụng cho tất cả khách hàng cá nhân lẫn doanh nghiệp với kỳ hạn từ 1-2-3-4-5-6 ngày.
Theo đó, sản phẩm này không chỉ giúp khách hàng nhận được mức lãi suất cao và hấp dẫn mà còn giúp khách hàng linh hoạt trong việc sử dụng nguồn vốn của mình.
Mặc dù ngân hàng này cho rằng, đây là sản phẩm đặc thù chỉ có duy nhất trong hệ thống và lần đầu tiên được triển khai, nhưng thực tế, rất nhiều ngân hàng khác đã duy trì mức lãi suất 14%/năm đối với cả tiền gửi thanh toán. Trong khi, tiền gửi thanh toán là loại tiền gửi mà khách hàng chỉ lưu lại bất chợt trong hệ thống ngân hàng, thậm chí với thời gian mấy tiếng đồng hồ.
Mổ xẻ về loại “tiền gửi một ngày lãi suất 14%/năm”, bà Nguyễn Thị Thanh Hương, Tổng biên tập tạp chí Ngân hàng, nguyên Phó vụ trưởng Vụ Kế toán - Ngân hàng Nhà nước cho biết: “Xét về bản chất, mức lãi suất này đã vi phạm chỉ đạo trần lãi suất tiền gửi 14%/năm của Ngân hàng Nhà nước”.
Cụ thể, 14%/năm là lãi suất của năm, nếu quản lý theo dòng tiền “lãi đẻ ra lãi” thì lãi suất của sản phẩm trên đã vượt trần quy định, thậm chí còn lên tới 15% - 16%/năm. Và đó là tiểu xảo để lách trần lãi suất.
Lách ở chỗ: khách hàng gửi tiền tính theo lãi suất ngày thì ngân hàng sẽ trả lãi ngay trong ngày đó, và khách hàng nhập lãi này vào gốc và nói “lãi đẻ ra lãi” là vì thế.
Chung ý kiến với bà Hương, cán bộ nguồn vốn một ngân hàng thương mại nhà nước nói: “Tiền gửi kỳ hạn 3 tháng, 4 tháng, với lãi suất 14%/năm đã là lách luật, nay nếu gửi một ngày mà cũng 14%/năm thì càng quá quắt!”.
Theo vị này, việc Ngân hàng Nhà nước chưa khống chế mức lãi suất tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi thanh toán, tiền gửi ngắn hạn như sản phẩm tiền gửi nói trên là sơ hở. Theo vị cán bộ này, đối với các loại tiền gửi đó, chỉ nên duy trì mức lãi suất 2%/năm.
Thứ hai là vấn đề thanh khoản của các ngân hàng. Một chuyên gia ngân hàng cho rằng, đã gọi là kỳ hạn một ngày hay “không kỳ hạn”, hoặc “tiền gửi thanh toán” thì bản chất là một, nếu xét về mặt kỳ hạn.
“Theo thông lệ quốc tế, “tiền gửi thanh toán” còn chẳng được trả một xu lãi suất nào, chứ đừng nói đến 14%/năm. Điều đó cho thấy, mức độ cần vốn của ngân hàng đó rất lớn và không loại trừ thanh khoản đang gặp vấn đề”, vị này cho biết.
Mở rộng một chút, nếu xét về nguyên lý đường cong lãi suất “gửi càng lâu, lãi suất càng cao” thì diễn biến trên thị trường đang theo chiều ngược lại: lãi suất kỳ hạn ngắn dài đều như nhau, tiền gửi một ngày và tiền gửi trên một năm hay lâu hơn đều thẳng băng cùng mức 14%/năm. Điều này đã làm cho nguồn vốn của ngân hàng tỏ ra bất ổn về cơ cấu kỳ hạn và phản ánh sự khát thanh khoản.
...và bất ổn tiền gửi
Ngày 15/9, tại cuộc họp của tất cả các tổ chức tín dụng trên địa bàn Hà Nội, Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Hà Nội cho biết, tính đến 31/8/2011, tổng nguồn vốn huy động của các tổ chức tín dụng tại khu vực này đạt trên 820 nghìn tỷ đồng, tăng 3,2% so với 31/12/2010, chiếm trên 1/3 so với tổng nguồn huy động toàn hệ thống ngân hàng.
Trong đó, nguồn tiền gửi VND chiếm tỷ trọng 73,1%, ngoại tệ chiếm 26,9% của tổng nguồn.
Một trong những thế mạnh của Hà Nội là huy động vốn nhưng trong ba tháng 5 - 6 - 7, nguồn huy động giảm so với cuối 2010. Trong tháng 8, huy động tăng chút ít nhưng hiện tại, việc huy động vốn bắt đầu trở nên khó khăn.
Liên quan đến vấn đề cơ cấu tiền gửi, lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Hà Nội cho biết, tiền gửi tiết kiệm chiếm tỷ trọng trên 34%, tăng 5% so với 31/12/2010; phát hành giấy tờ có giá chiếm trên 11%, tăng tương ứng 8,7%, còn nguồn tiền gửi thanh toán chiếm tới 54,6%.
Như nói trên, do tiền gửi thanh toán chiếm tỷ trọng cao nên đã gây bất ổn đến cơ cấu nguồn vốn ổn định cho ngân hàng, làm cho việc cấp tín dụng ra nền kinh tế rất khó khăn. Điều này lý giải vì sao, khách hàng muốn vay dài hạn thì rất khó so với vay ngắn hạn và nếu vay được thì phải chịu mức lãi suất rất cao.
Thứ hai, tổng dư nợ tín dụng của các tổ chức tín dụng trên địa bàn Hà Nội đến 31/8/2011 đạt khoảng 568,5 tỷ đồng, tăng gần 11,5%; trong đó, dư nợ VND tăng gần 7%, trong đó dư nợ ngoại tệ tăng trên 21%.
Như vậy, so sánh tốc độ tăng của huy động vốn (3,2%) và tốc độ tăng tín dụng 11,5% đã có sự chênh lệch rất lớn và đặt ra mối lo về cân đối nguồn và sử dụng nguồn. Vì thế, các tổ chức tín dụng đã huy động bằng mọi giá và khi trần lãi suất tiền gửi bị khống chế ở mức 14%/năm thì họ sẵn sàng san bằng lãi suất cho tất cả các kỳ hạn.
Thứ ba, theo tìm hiểu của người viết thì vốn huy động toàn hệ thống trong mấy ngày qua đã có biểu hiện sụt giảm so với trước khi thiết lập lại trần lãi suất 14%/năm.
Có vẻ như có sự trùng hợp nhưng không hoàn toàn ngẫu nhiên là khi dòng tiền vào ngân hàng sụt giảm thì thị trường chứng khoán tăng điểm. Rất có thể một phần trong đó đã được giải ngân cho thị trường chứng khoán và tạo nên vài đợt sóng ngắn hạn vừa qua. Hiện tượng này cũng chứng minh một thực tế: “ngân hàng hãm tín dụng thì chứng khoán đỏ, nới lỏng tín dụng thì chứng khoán xanh”.
Liên quan đến câu chuyện vốn huy động toàn hệ thống bắt đầu sụt giảm kể từ sau 7/9 (ngày Ngân hàng Nhà nước ban hành Chỉ thị 02, nghiêm cấm lách trần lãi suất), tại cuộc họp của tất cả tổ chức tín dụng trên địa bàn Hà Nội sáng 14/9, hàng loạt lãnh đạo ngân hàng thương mại kêu ra rả khách hàng rút tiền khỏi ngân hàng. Mặc dù không đưa ra lý do nhưng những ý kiến này đều ngầm ý đổ lỗi cho trần lãi suất tiền gửi 14%/năm.
Điều này cũng đồng nghĩa, một áp lực đang hiện dần lên chính sách trừng phạt xé rào lãi suất và ứng xử của Ngân hàng Nhà nước như thế nào trước vấn đề này sẽ còn phải chờ thêm ít ngày tới.
Còn trước mắt, Ngân hàng Nhà nước vẫn thẳng tay với hai ngân hàng vi phạm trần lãi suất tiền gửi.
Trong thông báo phát đi chiều muộn 14/9, Ngân hàng Nhà nước cho biết, thứ nhất, kỷ luật nặng hai cán bộ của Ngân hàng Đông Á và cấm ngân hàng này trong vòng một năm không được mở chi nhánh, phòng giao dịch, đặt máy ATM trong phạm vi toàn quốc.
Thứ hai, kỷ luật hai cán bộ của một ngân hàng khác vì đã tự ý lấy tiền túi tặng thêm cho khách gửi tiền và thưởng ngoài lãi suất cho khách hàng.
Năm ngoái, Techcombank cũng bị Ngân hàng Nhà nước kỷ luật lách trần lãi suất bằng hình thức không được mở chi nhánh, phòng giao dịch, đặt máy ATM trong vòng một năm.
(Các ý kiến bạn đọc được đăng tải không nhất thiết phản ánh quan điểm của Tòa soạn. VnEconomy có thể biên tập lại ý kiến của bạn nếu cần thiết)
Lê Vũ Thủy 08:01 (GMT+7) - Thứ Hai, 19/9/2011 Áp dụng lãi suất trần cho từng kỳ hạn và tiền gửi thanh toán!
Lãi suất 14%/năm là lãi suất thực. Ngân hàng nhà nước nên theo lãi suất này, quy ra lãi suất huy động tối đa cho các kỳ hạn và tiền gửi thanh toán.
Kiên quyết dẹp bỏ tình trạng lãi suất ngày vì đây là biến tướng của hiện tượng lách luật!
Cungcau 19:49 (GMT+7) - Chủ Nhật, 18/9/2011 Chỉ là một liều thuốc giảm đau, và thuốc giảm đau không phải lả thuốc chữa bệnh, đừng nên lạm dụng nó.
Hoàng Minh 15:37 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Đây là sai lầm của NHNN sau khi sử dụng biện pháp phi thị trường để thực hiện cú phanh gấp, lãi suất huy động bị giảm đột ngột xuống 14% khiến người dân rút tiền ra mua đô la và vàng khiến tỷ giá tăng và giá vàng chênh lệch với giá thế giới đến 2 triệu đồng mà vẫn có người mua.
Theo tôi NHNN nên giảm lãi suất từ từ theo tín hiệu thị trường (theo mức giảm lạm phát) và không nên áp dụng cùng một mức trần lãi suất huy động cho tất cả các ngân hàng để tránh tình trạng người dân rút tiền từ ngân hàng nhỏ chuyển sang ngân hàng lớn hoặc mua vàng và đô la.
Bên cạnh đó cũng phải áp dụng trần lãi suất cho vay trên thị trường liên ngân hàng để tránh tình trạng ngân hàng lớn bắt chẹt ngân hàng nhỏ để cho vay với lãi suất cao nên tạo thêm bất ổn cho các ngân hàng nhỏ.
Ng Th 14:09 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Cần có thời gian để quy định mới của Thống đốc đi vaò trật tự, vì vậy cần kiên định và sự đồng thuận của các tổ chức tín dụng.
Việc làm này có lợi cho nhiều người, đặc biệt là người lao động đang bị đe dọa thất nghiệp vì lãi suất cao.
Thiên Nhân 13:56 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Việc tính lãi tiền gửi theo ngày với lãi suất 14%/năm rõ ràng đã vi phạm qui định về trần lãi suất. Không rõ NHNN đã biết và xử lý việc này thế nào?
Lê Đôn 13:34 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Đồng ý là không thể để một lãi suất cho mọi kỳ hạn như hiện nay sẽ rủi ro chênh lệch ký hạn (Gap) và không xây dựng được Yield curve.
Nhưng xem lại cách tính (nhằm thanh thỏa cho Ngân hàng có SF huy động ngày).
Nếu gửi 1 triệu LS 14 % năm tức 1.167% tháng thì sau 1 tháng nhận lãi 11,670 đ.
Nếu gửi ngày và lãi nhập gốc theo ngày với lãi suất 0.000388% ngày thì sau 30 ngày nhận được 11,732 đ quy ra ls cũng chỉ 14.07 % (cũng là vượt rồi) (bảng tính excel).
Tha 12:46 (GMT+7) - Thứ Sáu, 16/9/2011 Phải từng bước trả lại đường cong lãi suất.
Ngân hàng Nhà nước nên quy định lãi suất trần đối vói từng kỳ hạn. Cụ thể, tiên gửi thanh toán , trần lãi suất 2,4%/năm. Tiền gửi có kỳ hạn dưới 3 tháng, trần lãi suất 11%/năm. Tiền gửi có kỳ hạn dưới 6 tháng, trần lãi suất 12%/năm. Tiền gửi có kỳ hạn dưới 9 tháng, trần lãi suất 13%/năm. Tiền gửi có kỳ hạn trên 9 tháng, trần lãi suất 14%/năm.
Có thể quy định thời hạn áp dụng để các NHTM có thời gian chuẩn bị.
